Biyolojik genişlik

Biyolojik genişlik, dişin kök yüzeyi üzerinde kemik ile diş eti oluğu arasında yer alan doku bandını tanımlar. Bu bant, birleşim epiteli ve onun altındaki bağ dokusu ataşmanından oluşur ve kemiği ağız ortamından ayıran biyolojik bir sınır işlevi görür. Güncel sınıflandırmalarda bu yapı supraskrestal doku ataşmanı olarak da adlandırılmaktadır.

Kavramın klinik önemi, restorasyon sınırlarının nereye konumlandırılacağı sorusunda ortaya çıkar. Dolgu veya kron kenarı bu doku bandının içine taşacak kadar derine yerleştirildiğinde, bölgede süregelen iltihap, diş eti kanaması ve zaman içinde kemik seviyesinde değişim görülebilir. Aynı durum kırık hattı diş eti seviyesinin altına uzanan dişlerde de gündeme gelir.

Bu tür durumlarda restorasyon öncesinde diş eti ve gerektiğinde kemik seviyesinin yeniden düzenlenmesi değerlendirilir. Bu amaçla uygulanan cerrahi yaklaşım kron boyu uzatma olarak bilinir. İşlem sonrasında dokuların yeni konumuna oturması için bir iyileşme süresi beklenir; kalıcı restorasyon bu süreden sonra planlanır.

Biyolojik genişliğin ölçüsü kişiden kişiye ve aynı ağızda dişten dişe değişebilir. Bu nedenle standart bir milimetre değeri üzerinden karar verilmez; sondalama, radyografi ve gerektiğinde anestezi altında kemik seviyesinin belirlenmesi birlikte kullanılır. Değerlendirme ve planlama muayene ile yapılır.

Bu kavram sıklıkla diş eti oluğu ile karıştırılır; oysa ikisi farklı bölgeleri tanımlar. Diş eti oluğu, diş yüzeyi ile diş eti kenarı arasında kalan ve sondanın girebildiği sığ boşluktur; sondalama ölçümü bu boşluğu gösterir. Biyolojik genişlik ise oluğun tabanının altında başlar ve kemiğin tepesine kadar uzanan, sonda ile doğrudan ölçülemeyen doku bandını tanımlar. Bu nedenle restorasyon kenarının konumu değerlendirilirken tek başına sondalama ölçümü yeterli bulunmaz.

Hasta açısından bu başlığın pratik karşılığı, yeni yapılan bir dolgu ya da kron sonrasında bölgedeki diş etinin nasıl davrandığıdır. Restorasyon kenarına yakın bölgede süregelen kızarıklık, fırçalarken tekrarlayan kanama, dişler arasında besin sıkışması ya da o dişte diğerlerinden farklı bir rahatsızlık hissi, değerlendirilmesi önerilen bulgulardır. Bu bulgular her zaman restorasyon kenarıyla ilgili değildir; ancak bölgenin ayrıca incelenmesi, nedenin ortaya konmasına olanak tanır.