Apikal rezeksiyon

Apikal rezeksiyon, kök kanal tedavisine rağmen kök ucunda iltihabi bir odağın sürdüğü durumlarda gündeme gelebilen cerrahi bir işlemdir. Amaç, dişi çekmeden iltihabın kaynağını ortadan kaldırmaktır. İşlemde diş etinde bir flep kaldırılarak kök ucuna ulaşılır, çevredeki iltihaplı doku temizlenir ve kök ucunun uç kısmı bir miktar kesilerek uzaklaştırılır.

Kök ucu çevresinde zamanla radiküler kist gibi oluşumlar gelişebilir. Bu tür lezyonlar çoğunlukla ağrısız seyrettiği için rutin radyografilerde tesadüfen fark edilebilir. Lezyonun boyutu, dişin kalan kök yapısı ve destek kemiğin durumu, apikal rezeksiyonun uygun bir seçenek olup olmadığının değerlendirilmesinde rol oynar.

İşlem lokal anestezi altında uygulanır. Kök ucu uzaklaştırıldıktan sonra kanal boşluğunun ucu uygun bir dolgu malzemesiyle kapatılabilir; bölgeye gerektiğinde greft veya membran uygulanabilir. Flep sütur ile yerine alınır. İyileşme süreci ve kontrol aralıkları kişiye göre değişir; kemikteki radyolojik iyileşme aylar içinde takip edilir.

Apikal rezeksiyon her vakada uygulanabilecek bir yöntem değildir. Kök kırığı, ileri düzeyde kemik kaybı veya dişin restore edilemeyecek durumda olması gibi hâllerde farklı seçenekler değerlendirilir. Hangi yaklaşımın uygun olduğu klinik ve radyolojik muayene ile belirlenir.

Bu işlem sıklıkla kök kanal tedavisinin yenilenmesiyle karıştırılır. İkisi kök ucuna farklı yönlerden yaklaşır: kanal tedavisinin yenilenmesinde kanal sistemine dişin kron kısmından girilir ve kanal yeniden temizlenip doldurulur; apikal rezeksiyonda ise kök ucuna diş eti tarafından, cerrahi olarak ulaşılır. Genel eğilim, uygun olduğunda önce kanal içinden yürütülen yaklaşımın değerlendirilmesi yönündedir; cerrahi seçenek bu yolun uygulanamadığı ya da yeterli bulunmadığı durumlarda gündeme gelir.

Sürecin içinde işlem, tanı ve planlama aşamasının ardından yer alır: dişin mevcut kanal tedavisinin durumu, üzerindeki restorasyon, lezyonun sınırları ve komşu anatomik yapılarla ilişkisi görüntüleme ile incelendikten sonra karar verilir. İşlemin ardından bölge belirli aralıklarla radyografiyle takip edilir. Cerrahi sonrası dönemde beklenenler için bkz. kist operasyonu sonrası iyileşme.