Oral hijyen

Oral hijyen, ağızdaki yüzeylerde sürekli olarak yeniden oluşan bakteri plağının mekanik yollarla uzaklaştırılmasını hedefler. Plak, kimyasal ürünlerle tam olarak çözülemeyen yapışkan bir tabaka olduğundan, bakımın temeli fırçalama ve ara yüz temizliğidir. Gargaralar bu uygulamaların yerine değil, gerektiğinde yanında kullanılır.

Fırçalamada tekniğin süre kadar belirleyici olduğu kabul edilir. Fırçanın diş eti kenarına uygun açıyla yerleştirilmesi, kısa ve kontrollü hareketlerle çalışılması ve tüm yüzeylerin sistemli biçimde dolaşılması önerilir. Sert basınç uygulanması temizliği artırmaz; aksine diş eti kenarında ve kök yüzeylerinde aşınmaya katkıda bulunabilir. Ayrıntı için bkz. doğru diş fırçalama.

Ağızdaki yüzeylerin önemli bir bölümünü dişler arası bölgeler oluşturur ve fırça buralara ulaşamaz. Bu nedenle ara yüz temizliği bakımın ayrılmaz parçasıdır. Dişlerin sıkı temas ettiği bölgelerde diş ipi, boşluk bulunan bölgelerde interdental fırça gündeme gelir. Uygun aracın seçimi kişiye göre yapılır.

Düzenli ev bakımı, profesyonel temizliğin yerini almadığı gibi tersi de geçerli değildir; ikisi birbirini tamamlar. Sertleşerek diş taşına dönüşmüş birikimler ev bakımıyla uzaklaştırılamaz. Kişiye uygun bakım programı ve kontrol sıklığı, ağız durumu ve varsa sistemik etkenler değerlendirilerek muayene ile belirlenir.

Ağız bakımının ulaştığı düzey muayenede tahmine bırakılmaz, ölçülebilir biçimde ele alınır. Plağı görünür hâle getiren boyayıcı ürünlerle hangi yüzeylerin atlandığı gösterilebilir; sondalama sonrası kanama gösteren bölgelerin oranı da aynı değerlendirmenin parçasıdır. Kişinin kullandığı fırçanın aşınma biçimi, ara yüz aracının ölçüsü ve el becerisini etkileyebilecek durumlar birlikte incelenir. Bu bulgular, önerilerin kişiye göre biçimlendirilmesini sağlar.

Bakım, tedavinin öncesinde ve sonrasında yer alan sürekli bir bileşendir. Periodontal tedaviye başlanmadan önce alışkanlıkların yerleşmesi hedeflenir; yeniden değerlendirmede alınan yanıt büyük ölçüde bu dönemde kurulan düzene bağlıdır. Tedavi tamamlandıktan sonra ise destekleyici bakım aralıkları kişiye göre belirlenir ve ev bakımı bu programın taşıyıcı ögesi kabul edilir. Profesyonel temizliğin programdaki yeri için bkz. diş taşı temizliği.