Mukogingival cerrahi

Mukogingival cerrahi, diş eti ile hareketli mukoza arasındaki ilişkiyi düzenlemeyi amaçlayan işlemleri kapsar. Güncel kullanımda periodontal plastik cerrahi terimiyle birlikte anılır. Odak noktası kemik ya da cep tedavisi değil, yumuşak dokunun konumu, kalınlığı ve niteliğidir.

Bu başlık altında değerlendirilen başlıca uygulamalar arasında açığa çıkmış kök yüzeylerinin örtülmesi, keratinize diş eti bandının genişletilmesi, ince diş eti biyotipinin kalınlaştırılması, frenilum kaynaklı çekme kuvvetlerinin giderilmesi ve implant çevresindeki yumuşak dokunun düzenlenmesi sayılabilir.

Kullanılan yöntemler vakaya göre seçilir. Bağ dokusu grefti kök örtülmesinin ve doku kalınlaştırmanın öne çıktığı durumlarda; serbest diş eti grefti ise keratinize doku genişliğinin önceliklendirildiği durumlarda değerlendirilir. Greft kullanmadan yalnızca komşu dokunun kaydırılmasıyla yapılan flep teknikleri de bulunur.

Sonucu belirleyen etkenlerin başında dişler arası kemik ve papil seviyesinin korunmuş olması gelir. Bu destek yapıların kaybolduğu ileri vakalarda tam kök örtülmesi beklentisi sınırlıdır. Ayrıca sigara kullanımı, iltihabın kontrol altına alınmış olması ve hastanın ağız bakımı sonuçta belirleyicidir. Kesin sonuç baştan garanti edilemez; planlama muayene ile yapılır.

Planlamadan önce bölge birkaç başlık altında kaydedilir: çekilmenin derinliği ve genişliği, dişler arası kemik ile papil seviyesinin korunup korunmadığı, keratinize doku bandının genişliği, dokunun kalınlığı ve kök yüzeyinde aşınma ya da restorasyon bulunup bulunmadığı. Dudak ve yanak hareketinin diş eti kenarına kuvvet uygulayıp uygulamadığı ayrıca değerlendirilir. Bu bulgular hem yöntem seçimini hem de uygulamadan beklenebilecek sonucun sınırlarını belirler; bölgenin ölçümlerle kaydedilmesi, ilerleyen dönemde karşılaştırma yapılmasına olanak tanır.

Bu işlemler tedavi sırasında ilk basamak değildir. Önce iltihabın kontrol altına alınması, birikimlerin uzaklaştırılması ve günlük bakımın yerleşmesi beklenir; örseleyici fırçalama alışkanlığı sürüyorsa öncelikle bu konu ele alınır. Ortodontik tedavi planlanan vakalarda zamanlama ayrıca değerlendirilir. İyileşme sonrasında bölge belirli aralıklarla izlenir ve elde edilen durumun korunması günlük bakıma bağlı kabul edilir. Sürecin bütünü için bkz. diş eti tedavisi.